CUNG ĐÀN XƯA - VTT và thơ họa

 QUÝ THI HỮU HỌA CÙNG VTT : Bài thơ "CUNG ĐÀN XƯA".
Với cái lạnh đầu đông và cùng là lúc chuẩn bị đón chào Noel - năm mới 2025.
Tâm trạng không những riêng mình mà hầu như cả thiên thế đều nhuốm chút buồn không những đất trời vào đông mà là điểm đích cuối của một tiểu thiên vận chu chuyển; kết thúc năm với 4 mùa "XUÂN KHAI, HẠ MÃN, THU LIỄM, ĐÔNG TÀNG". mà biết bao thi nhân từng thêu dệt mùa thu xế bóng và mùa đông là kết thúc chặng đời.
Bài thơ : " CUNG ĐÀN XƯA" ngất đầy tâm trạng mong chờ ....
VTT đã giới thiệu và được nhiều thi hữu trong diễn đàn XH của mình và quý thi hữu đồng chắp bút tiếp vần ...
Hôm nay, xin được tải lên trang chia sẻ đến bạn bè, thân thi hữu cùng đọc và nếu có nhã hứng thì đồng chắp họa cùng ;

CUNG ĐÀN XƯA
(BVĐÂ)

Dạo nốt cung đàn hạ lỡ sương
Lời thu ủ mộng thuở sân trường
Khơi ngần khoảnh khắc êm đềm vướng
Gợi quãng năm vời đắm đuối vương
Hẳn biết tình yêu đà chạm ngưỡng
Rằng hay cảm xúc vẫn như tường
Đâu bờ níu buộc thuyền duyên… hướng
Giải khúc tương sầu phận lỡ thương…
Mai Vân-VTT
.
1. NỖI NIỀM
( Bát vận đồng âm )

Mờ mịt bầu trời phủ khói sương
Cô đơn trằn trọc suốt đêm trường
Nỗi niềm ray rứt luôn hoài vướng
Tấc dạ bồi hồi cứ mãi vương
Chén rượu tiêu sầu say ngất ngưỡng
Chuyện tình đẫm lệ nhớ tinh tường
Vật vờ như kẻ vô phương hướng
Lạc lõng đường đời, ai đoái thương ?
Sông Thu, 29/11/2024.

2. CON MUỐN DÂNG HIẾN.
(BVĐÂ).

Lấm tấm đầu trần những giọt sương
Giọng rao lanh lảnh giữa đêm trường
Mặc lời trêu chọc tâm nào vướng
Dẫu tiếng cợt đùa dạ chẳng vương
Vất vả, tuổi xanh buồn ngất ngưỡng
Long đong,phần bạc khổ thông tường
Dù bao cơ cực khôn sai hướng
Chữ hiếu làm tròn, Nội, Ngoại thương!
LAN, 29/11/2024.

3. LẪM CẨM VÀO ĐÔNG
( Bát vận đồng âm)

Động về sáng sớm lẫm mù sương
Khoảng cách không xa ngó chẳng tường
Thu đã đi rồi lòng đã vướng
Xuân đà chưa tới dạ đà vương
Tách trà buổi sáng đang chiêm ngưỡng
Tình nghĩa bao năm mãi mến thương
Xin chớ lay lung mà lạc hướng
Nhớ xưa gian khổ vẫn can trường
Songquang, 20241128.
( viết họa để ghi nhớ ngày lễ Tạ ơn )

4. THỜI CHINH CHIẾN

Mùa thu năm ấy thoảng mù sương
Nhớ lúc ly hương biệt mái trường
Quyến luyến quay đi lòng khắc khoải
Bùi ngùi ngoảnh lại dạ sầu vương
Chia tay bè bạn bâng khuâng cảm
Từ giã người yêu bịn rịn thương
Biên ải thân trai bom đạn phủ
Quê nhà phận gái biết đâu tường
Hưng Quốc,
Texas, 11/30/2024.

5.CUNG ĐÀN SẦU

Cung sầu thả nốt dưới trời sương,
Dạ ngất ngây ngư cảnh đoạn trường.
Vần điệu kết câu thơ níu vướng,
Dư âm trói buộc khổ neo vương.
Tình yêu mới thắm nay chành ngưỡng,
Ý nguyện cho nhau chẳng tỏ tường.
Bến đợi chờ ai trông khắp hướng,
Cung đàn văng vẳng vẫn hoài thương.
*
Sao người chẳng nhắn “vẫn còn thương!”
Hồ Nguyễn, 29/11/2024.

6. NHỚ TRƯỜNG XƯA

Lộng gió thu chiều núi trắng sương
Nghe như có trống giục khai trường
Âm vang rộn rã niềm xưa vướng
Tiếng vọng êm đềm chốn cũ vương
Nhớ những tên người lưu gốc phượng
Từng trang bích báo dán hiên tường
Văn thơ tập tễnh chờ khai hướng
Bỗng loạn ly đành biệt nẻo thương…
Lý Đức Quỳnh, 02/12/2024.

7. KÝ ỨC TUỔI THƠ

Đường làng thuở ấy sáng mù sương
Lắng đọng tâm tư tiếng trống trường
Có lắm người thân chưa hết nhớ
Biết bao kỷ niệm vẫn còn vương
Đường xưa thuộc hết in mồn một
Bạn cũ không quên kể tận tường
Ký ức không bao giờ trống rỗng
Cõi lòng luôn chất ngất tình thương.
Đỗ Quang Vinh, 02/12/2024.

8. CUNG TƠ NGÀY CŨ

Cung tơ thổn thức nỗi sầu thương
Tiếng nhạc năm nao trước cổng trường
Buổi học cuối cùng lòng bịn rịn
Màu cờ đỉnh ngọn gió tung vương
Tìm về thu cũ buồn trên lối
Mới thấy hương xưa bủa vách tường
Bích ngọc phai màu xuân áo thắm
Ta hồn cố quận phủ mờ sương .
Lê Mỹ Hoàn, 12/2024.

9. GIÀ NUA
(Tóc Bạc Trắng Như Sương)

Da mồi tóc bạc trắng như sương
Trằn trọc thâu canh luống đoạn trường
Thất thế, ra đi lòng mãi vướng
Sa cơ, ở lại dạ hoài vương…
Em buồn cổ độ từng chiêm ngưỡng
Anh khổ ngàn thu cứ mến thương…
Gãy súng còn đâu bao chí hướng
Già nua lạc lõng mấy ai thương…?
Mai Xuân Thanh.
Silicone Valley December 03, 2024.

10. TÌNH XƯA

Vào Đông gió lạnh cỏ tan sương
Vạn dặm nhìn quê cảnh đoạn trường
Thu nhớ dòng đời như suối cuốn
Tình xưa phân rẽ vẫn còn vương
Ngờ đâu thăm thẩm xa nhau mãi
Biết ngõ cùng ai để tỏ tường
Thử thách nửa đời ôm gối chiếc
Muốn chờ đợi nữa biết còn thương ?..
Yên Hà, 02/12/2024.

11. ÁO TRẮNG NGÀY XƯA…

Nhà xa đi học lúc trời sương
Cố bước cho nhanh kịp đến trường
Lòng trẻ hân hoan chưa bận vướng
Tâm hồn trong trắng chẳng tình vương
Bên đường ong bướm đang chiêm ngưỡng
Những đoá hồng hoa đã tỏ tường
Ríu rít đàn chim bay khắp hướng
Tung tăng áo lụa thật thân thương !
Thiên Lý.

12. CHỞ HẾT

Dấn bước phong trần bạt gió sương
Đâu thời trẻ dại gắn ngôi trường
Yêu sao bảng phấn hoài mường tượng
Mến lắm thầy cô mãi vấn vương …
Mấy bận yêu thầm không rõ hướng
Bao lần nhớ trộm nỏ hay tường
Ngày qua tháng lại hằng nuôi dưỡng
Chở hết vui buồn vào bể thương !
Phượng Hồng.

13. CUNG ĐÀN LỖI NHỊP

Cung đàn đảo nhịp lạc trời sương
Thuở ấy chờ em trước cổng trường
Xúc cảm bờ vai hoa phượng nép
Giao hòa áo lụa bóng chiều vương
Phong trần giải nắng màu minh bạch
Thục nữ đường thu sắc tỏ tường
Lính ở miền xa trăng lỗi hẹn
Bây giờ phím nhạc gẩy buồn thương
Mình Thúy Thành Nội, 12/3/2024.

14. CUNG TƠ NGÀY CŨ.

Cung tơ thổn thức nỗi sầu thương
Tiếng nhạc năm nao trước cổng trường
Buổi học cuối cùng lòng bịn rịn
Màu cờ đỉnh ngọn gió tung vương
Tìm về thu cũ buồn trên lối
Mới thấy hương xưa bủa vách tường
Bích ngọc phai màu xuân áo thắm
Ta hồn cố quận phủ mờ sương .
Lê Mỹ Hoàn, 12/2024.

15. DUYÊN NỢ KHÔNG THÀNH
(Bát Vận Đồng Âm)

Phượng Tím, hàng cây quyện dưới sương
Màu hoa chung thủy mãi miên trường.
Đồi thông hò hẹn đầy tơ tưởng
Thác nước đợi chờ lắm vấn vương.
Ngỡ cứ hiệp hòa vui sướng hưởng
Ngờ đâu phân cách khổ sầu thương.
Đường đời dâu bể chia đôi hướng
Duyên Nợ Không Thành đã tỏ tường!
Duy Anh, 12/03/2024.

16. GIỌT LỆ CUNG THƯƠNG .

Nước mắt rơi hòa lẫn giọt sương
Hình như xe đậu sát bên trường
Phải cô em bé nhìn e ấp
Hay bóng anh chàng ngó vấn vương
Chiều nắng đã tà nơi cuối ngõ
Đường hoa mãi đợi cạnh lưng tường
Hỏi ai đi lạc hay chờ bạn
Mà thấy buồn hiu cũng xót thương …
Rancho Palos Verdes, 04/ 12/ 2024.
Cao Mỵ Nhân.

17. KHÓC ĐÔNG

Một làn khói trắng quyện hơi sương
Gió hát vi vu khúc đoạn trường
Khuê các đèn mờ soi gấm trướng
Bên hiên nguyệt lạnh dõi sầu vương
Canh dài dế khóc rền rền hướng
Khuya vắng mưa khua giọt giọt tường
Ai đứng chờ mong… lòng vọng tưởng
Khóc đông cô bóng nhớ người thương
Dec.19.2024.
Kiều Mộng Hà

18. NGẪM MÀ THƯƠNG

Ta ngồi phổ nhạc dưới làn sương
Vẫn nhớ cùng ai buổi tới trường
Kỷ niệm hôm nào sao mãi vướng
Ân tình thuở ấy cứ hoài vương
Mơ hồ cất dấu còn chiêm ngưỡng
Tản mạn vùi chôn đã tỏ tường
Khổ chịu làm chi rồi vất vưỡng
Quay nhìn quảng vắng ngẫm mà thương.
Cam Lộ, 06/12/2024
Nguyễn Xuân Dưỡng( Sau Lũy Tre Làng)

19. THƯƠNG NGƯỜI CHIẾN SỸ

Đông về rét lạnh cảnh mù sương
Chiến sỹ ngày đêm chốn dặm trường
Rừng rậm mưa dầm đi nẻo vướng
Sa trường gió bụi bước mòn vương
Yên dân hạnh phúc bao người ngưỡng
Giữ nước thiêng liêng bấy tỏ tường
Tuổi trẻ đề cao cùng chí hướng
Khải hoàn khúc hát trọn lời thương .
07.12.2024....N.N.T (Nhật Nhật Tân)..

CUNG ĐÀN XƯA

Dạo nốt cung đàn Hạ lỡ vương
Lời thu gợi thuở ấy sân trường
Khơi miền ký ức hằng gieo mộng
Gợi quãng sân đời đẫm nhớ thương
Dẫu biết tình yêu dần cách trở
Rằng hay cảm xúc vốn đâu lường
Đâu cầu vồng nối bờ duyên nợ
Hay nhịp ô cầu chắp mối tương…
Mai Vân-VTT, 14/7/23.

* Bài thơ "Cung Đàn Xưa" của tác giả Mai Vân-VTT mang đậm giai điệu trầm buồn, hoài niệm và đầy trăn trở về những kỷ niệm tình yêu đã qua ( từ Gemini) .
1. Về thể loại và cấu trúc
• Thể thơ: Thất ngôn bát cú Đường luật (8 câu, mỗi câu 7 chữ) chuẩn mực.
• Gieo vần: Vần chân, gieo vần bằng ở cuối các câu 1 - 2 - 4 - 6 - 8 (vương - trường - thương - lường - tương).
• Đối: Hai cặp câu thực (3-4) và đề/luận (5-6) tuân thủ luật đối về cả ý lẫn từ loại:

o Khơi miền ký ức đối với Gợi quảng (khoảng) sân đời
o Dẫu biết tình yêu... đối với Rằng hay cảm xúc...

2. Cảm nhận về nội dung & Nghệ thuật
• Hai câu đề (Khởi đầu hoài niệm):

Dạo nốt cung đàn Hạ lỡ vương Lời thu gợi thuở ấy sân trường

Mở đầu bằng hình ảnh "cung đàn Hạ", gợi sự chuyển giao mùa giữa hạ sang thu — khoảng thời gian thường gắn liền với sự chia ly của tuổi học trò. Hình ảnh "lỡ vương" và "lời thu" đặt ra một nốt trầm man mác buồn, kéo người đọc trở về với "thuở ấy sân trường".
• Hai câu thực (Sự lây lan của ký ức):

Khơi miền ký ức hằng gieo mộng /Gợi quảng sân đời đẫm nhớ thương

Tác giả khéo léo chuyển từ khoảng không gian hẹp của "sân trường" năm xưa sang "sân đời" bao la của hiện tại. Ký ức về một thời mộng mơ nay đã trở thành sự trải nghiệm "đẫm nhớ thương" trên con đường đời.
• Hai câu luận (Sự chiêm nghiệm chín chắn):

Dẫu biết tình yêu dần cách trở /Rằng hay cảm xúc vốn đâu lường

Tác giả nhìn nhận thực tế một cách điềm tĩnh nhưng cũng đầy chua xát: tình yêu có thể chia xa vì khoảng cách, và cảm xúc con người là điều không ai có thể đoán trước hay kiểm soát được. Sự đối lập giữa "biết" (ly trí) và "đâu lường" (cảm xúc) làm nổi bật sự giằng xé nội tâm.
• Hai câu kết (Nỗi trăn trở chưa lời đáp):

Đâu cầu vồng nối bờ duyên nợ Hay nhịp ô cầu chắp mối tương…

Kết bài bằng câu hỏi tuốt phơ cùng các điển tích/hình ảnh quen thuộc (cầu vồng, nhịp ô cầu - gợi nhớ tích Ngưu Lang Chức Nữ qua cầu Ô Thước). Dấu ba chấm ở cuối bài như nốt nhạc ngân dài, thể hiện sự vô vọng, hoài nghi liệu có bến bờ hay cầu nối nào cho một mốt duyên đã lỡ.
Một bài thơ đượm chất trữ tình, sử dụng từ ngữ uyển chuyển và giữ đúng niêm luật cổ điển. Bạn đang muốn tìm hiểu sâu hơn về bài thơ này dưới góc độ phân tích ngữ pháp/luận thơ, hay muốn lắng nghe cảm nhận thơ ca vậy? (Gemini).

 
* Bài thơ "CUNG ĐÀN XƯA" mang đậm chất hoài niệm, sử dụng hình ảnh âm nhạc để gợi nhớ một mối tình và một thời học trò đã xa. Dưới đây là đôi nét cảm nhận ( từ ChatGPT):
- Ngay từ hai câu mở đầu:

Dạo nốt cung đàn Hạ lỡ vương
Lời thu gợi thuở ấy sân trường

Tác giả khéo đặt hai mùa Hạ và Thu cạnh nhau. "Hạ" là mùa chia tay, "Thu" là mùa tựu trường, cũng là mùa dễ khơi dậy ký ức. "Cung đàn" và "lời thu" không chỉ là âm thanh mà còn là chất xúc tác đánh thức cả một miền kỷ niệm.
- Hai câu thực:

Khơi miền ký ức hằng gieo mộng
Gợi quảng sân đời đẫm nhớ thương

Từ "khơi" và "gợi" được lặp lại tạo nhịp điệu như từng đợt sóng ký ức dâng lên. "Quảng sân đời" là một hình ảnh giàu tính biểu tượng, mở rộng từ sân trường đến sân đời, nơi những ước mơ tuổi trẻ và những thương nhớ cùng tồn tại.
- Hai câu luận:

Dẫu biết tình yêu dần cách trở
Rằng hay cảm xúc vốn đâu lường

Đây là phần giàu tính chiêm nghiệm. Nhà thơ chấp nhận quy luật chia xa nhưng vẫn thừa nhận rằng cảm xúc con người vốn không thể tính trước hay điều khiển.
- Hai câu kết:

Đâu cầu vồng nối bờ duyên nợ
Hay nhịp ô cầu chắp mối tương…

Kết thúc bằng hai câu hỏi tu từ khiến dư âm còn ngân mãi. "Cầu vồng" tượng trưng cho hy vọng sau cơn mưa, còn "ô cầu" có thể hiểu như chiếc cầu nhỏ nối hai bờ, cũng gợi liên tưởng đến "Ô Thước" trong truyền thuyết Ngưu Lang – Chức Nữ. Hình ảnh ấy diễn tả khát vọng được nối lại một mối duyên tưởng đã xa.
- Về nghệ thuật:
• Bài thơ mang phong vị thất ngôn bát cú cách tân, không quá gò bó niêm luật nhưng vẫn giữ nhịp điệu trang nhã.
• Ngôn ngữ giàu tính gợi, sử dụng nhiều từ láy cảm xúc như khơi, gợi, nhớ thương, cách trở.
• Hệ thống hình ảnh xuyên suốt: cung đàn – Hạ – Thu – sân trường – cầu vồng – ô cầu, tạo nên một mạch liên tưởng thống nhất từ ký ức đến khát vọng.
- Có một vài điểm có thể cân nhắc nếu muốn trau chuốt thêm:
• Cụm "quãng sân đời" hơi gượng về ngữ cảm; nếu chủ ý là "khoảng sân đời" hoặc "quãng sân đời" thì cần cân nhắc vì mỗi cách mang sắc thái khác nhau.
• Câu cuối "Hay nhịp ô cầu chắp mối tương…" khá giàu hình tượng nhưng chữ "tương" hơi mở nghĩa. Nếu là "mối tương phùng", "mối tương duyên" hoặc "mối tương giao" thì ý sẽ rõ hơn, còn cách viết hiện tại lại tạo một khoảng lặng để người đọc tự liên tưởng.
Nhìn chung, đây là một bài thơ có giọng điệu nhẹ nhàng, đằm thắm, giàu chất nhạc và chất hoài niệm. Điều đáng quý là cảm xúc được giữ ở mức tiết chế, không bi lụy, để dư âm còn lại là nỗi nhớ dịu dàng cùng niềm hy vọng mong manh về một "nhịp cầu" có thể nối lại những điều đẹp đẽ của quá khứ./.

 
Mời @ mọi người cùng đọc, góp họa và cảm nhận ...
Ảnh minh họa: Nguồn từ Internet...